Uit de nalatenschap van
Evert de Boer
Evert de Boer is vooral bekend geworden door zijn ontwerpen van de Nienkes. Hij overleed in 1987, maar zijn werk leeft nog voort. Zijn laatste ontwerp wordt sinds kort weer gebouwd. De Boer liet een enorme hoeveelheid materiaal na. In dit artikel geven we een beeld van zijn ontwerpen: van een van de eerste boten tot en met zijn laatste project: een modern motorjacht. Een tweede motorboot 2000?

'In zijn ontwerpen is hij altijd uitgegaan van zijn eigen omstandigheden en zijn eigen wensen: vertelt Struyk. 'Toen er kinderen kwamen, moest er meer ruimte aan boord komen en dus tekende hij een schip waar zijn hele gezin op kon.' Zo kwam in 1952 de eerste Nienke, genaamd naar een van De Boers dochters, tot stand (tekening 2).

In het schip zijn verschillende typerende kenmerken voor De Boers ontwerpen terug te vinden: een dooskiel met een dubbel midzwaard, zodat je gemakkelijk kunt droogvallen, ruime gangboorden, een gemakkelijk te bedienen tuigage met een boomfok en heel veel binnenruimte, en een achterkajuit. Struyk: 'Die was speciaal voor de kinderen. Je kon ze daar wegstoppen lekker rustig 's avonds.' De Nienke was bovendien goedkoop.

Het gezin groeide en dus moest er een nieuwe boot komen. Het werd een vergrote Nienke (tekening 3), Ook dit schip, dat in 1960 werd gebouwd, werd voorzien van een dooskiel en een achterkajuit. Daarnaast kwam er meer ruimte in de kajuit en kon er een toilet worden geplaatst.

 

Kiezen tussen jachtbouw of bedrijf

De Nienke 11 (tekening 4), die vanaf 1962 werd gebouwd, bracht De Boer de meeste bekendheid. Jos Struyk: 'Er was veel belangstelling voor het schip. Mijn schoonvader moest zelfs overwegen of hij door zou gaan met zijn aannemersbedrijf of zich helemaal op de jachtbouw moest richten. Hij heeft uiteindelijk gekozen voor het eerste. Maar al met al heeft hij zelf nog ongeveer twintig Nienkes afgeleverd. De casco's van de boten werden gebouwd bij de firma Wessels en De Boer zorgde, met behulp van personeel, in een werkplaats van zijn aannemersbedrijf, voor aftimmering en afwerking. Het ontwerp van de Nienke spreekt bepaalde mensen heel erg aan', vertelt Jos Struyk. 'Anderen willen er juist niets van weten. Het is eigenlijk net als met platbodems. Er is een groep mensen die nooit iets anders willen en een groep die er niets van moet hebben. Een Nienke heeft ook zo'n eigen, typische uitstraling.' Nadat De Boer had besloten om niet op professionele basis met de jachtbouw door te gaan, werd de bouw van de Nienkes overgenomen door de firma Hoogland. Struyk: Ze hebben het ontwerp gekopieerd, maar er ook, een eigen draai aan gegeven. Er kwamen verschillende versies van de Nienke die in feite geen Nienke meer mochten heten. Mijn schoonvader heeft er toen zijn handen van afgetrokken. Hoogland heeft nog ik weet niet hoeveel 'Nienkes' gebouwd. Evert heeft er

'Evert de Boer was erg creatief en hij had heel veel opvallende ideeën. Sommige waren hun tijd ver vooruit.' Dat zegt Jos Struyk, schoonzoon van de vier jaar geleden overleden De Boer. 'Wat me altijd het meest opviel, was dat hij er zo veel aardigheid in had. Het ging hem vooral om de lol van steeds maar weer wat nieuws bedenken. Altijd zat hij te tekenen. Het was voor hem het moeilijkst om het over te brengen naar anderen. Veel plannen waren te vooruitstrevend zodat veel mensen ze niet zagen zitten.'

Jos Struyk uit Delfzijl kan smakelijk vertellen over zijn schoonvader. Lange tijd werkte hij met hem samen bij de bouw van de - soms zeer opvallende - ontwerpen van Evert de Boer. 'Het botste weleens, maar we konden goed met elkaar opschieten.' Struyk bouwt op het ogenblik het laatste ontwerp van zijn schoonvader: de Nienke Cruiser 1100.

 

Zeilkano

Evert de Boer was van beroep aannemer, maar zijn hart lag bij het ontwerpen van boten. 'Hij was autodidact en ontwierp boten en zeilplannen voor de lol. Vaak hoefde hij, er niets voor te hebben: vertelt Jos Struyk.   

Zoals zo veel ontwerpers begon hij met een zeilkano. Hij bouwde het bootje in de tuin van zijn ouders en doopte het scheepje Fuut; 'een korte naam, wegens de kostbare plakletters: lacht Jos. Na de kano volgde een open boot (tekening 1). Uit dat ontwerp bleek al De Boers voorliefde voor het experiment. De romp had veel overeenkomsten met die van een' 16 m2, maar het tuig verschilde behoorlijk. De boot werd namelijk voorzien van een kromme draaibare mast. De boot was snel en bovendien geschikt voor ruim water;, De Boer zeilde ermee op de Eems.

Na zijn trouwen en de komst van de eerste kinderen, veranderden de eisen van De Boer.

     
  Inhoud verder >>